Tradycyjny murowany komin wypada z łask. Nowoczesne systemy kominowe są dziś skuteczniejsze i lepiej wywiązują się ze swoich zadań. Jakie wyróżniamy ich rodzaje i co warto wiedzieć, zanim dokonamy wyboru?
Dlaczego tradycyjny komin murowany traci na popularności?
Murowany komin to rozwiązanie znane od wieków. Wykonywany jest zazwyczaj z cegły ceramicznej. Ma wiele przewodów odprowadzających spaliny, a kanałami wentylacyjnymi do atmosfery odpływa zużyte powietrze z pomieszczeń. Z tej przyczyny komin powinien być ustawiony tak, by mógł obsłużyć zarówno kotłownię, jak i wywiew z łazienki czy kuchni.
Taki komin ma jednak poważne wady. Przede wszystkim powstający w wyniku skraplania się spalin kondensat powoduje wykruszanie się cegieł i łączącej je zaprawy, czego efektem jest nieszczelność i niedrożność komina. Ponadto konstrukcja murowana wymaga solidnych fundamentów, zajmuje dużo miejsca i generuje wysokie koszty robocizny. Właśnie dlatego nowoczesne technologie powoli wypierają ten typ rozwiązania.
Podział systemów kominowych według zastosowanego materiału
Komin ceramiczny – trwałość i bezpieczeństwo
Jedną z alternatyw jest prefabrykowany komin ceramiczny. Taki system składa się z wewnętrznego wkładu z kamionki kwasoodpornej lub ceramiki szamotowej, izolacji termicznej z wełny mineralnej (ma ona utrzymywać wysoką temperaturę spalin, by zachować odpowiedni ciąg kominowy) oraz zewnętrznej obudowy z betonu lekkiego.
Ważnymi elementami takich systemów są też trójnik, wyczystka i zbieracz kondensatu. Ceramiczne produkty charakteryzują się wyjątkowo długą żywotnością – często producenci udzielają na nie nawet 30-letniej gwarancji. Instalacja jest stosunkowo prosta dzięki prefabrykacji, a szczelność połączeń zapewnia bezpieczeństwo użytkowania przez dziesiątki lat.
Komin stalowy – lekkość i elastyczność montażu
Komin może też być stalowy. Podobnie jak system ceramiczny, także i ten typ ma konstrukcję warstwową. Wewnętrzna rura ze stali kwasoodpornej otoczona jest cieplną izolacją z wełny mineralnej. Ostatnią warstwą jest zewnętrzna rura ze stali nierdzewnej. Jest ona odporna na warunki atmosferyczne, dlatego nie trzeba jej obudowywać.
Dzięki temu komin ma niewielką zewnętrzną średnicę i łatwo można go przeprowadzić przez strop. Stalowy komin jest lekki, nie potrzebuje więc dodatkowych fundamentów – można go mocować za pomocą obejm. To rozwiązanie doskonale sprawdza się w modernizacjach, gdzie konieczne jest szybkie doposażenie budynku w sprawny system odprowadzania spalin. Elastyczność montażu pozwala na prowadzenie przewodu zarówno wewnątrz jak i na zewnątrz budynku, co daje projektantom sporą swobodę.
Podział systemów kominowych według przeznaczenia
Systemy uniwersalne – maksymalna elastyczność
Systemy uniwersalne nadają się do każdego rodzaju kotłów z wyjątkiem tych z zamkniętą komorą spalania. Dzięki temu można w każdej chwili zmienić metodę ogrzewania domu bez konieczności przebudowy komina. To szczególnie wartościowa cecha w obliczu zmieniających się przepisów dotyczących ekologii oraz rosnących cen paliw – właściciel domu nie musi obawiać się, że wymiana kotła wiąże się z wymianą całego komina.
Systemy dla kotłów na paliwo stałe
Drugim rodzajem systemów kominowych są te przeznaczone do kotłów na paliwo stałe. Zwykle nie mają one warstwy termoizolacyjnej, tylko izolującą warstwę powietrzną. Dobrze współpracują z kotłami na węgiel, biomasę i z kominkami o otwartym palenisku. Spaliny w takich systemach osiągają wysoką temperaturę, dlatego konstrukcja musi być odporna na nagrzewanie i szoki termiczne. W przeciwieństwie do systemów uniwersalnych, rozwiązania te są zoptymalizowane pod konkretny typ urządzenia grzewczego.
Systemy dwuprzewodowe (powietrzno-spalinowe)
Ostatnią grupę stanowią kominy systemowe dwuprzewodowe, inaczej powietrzno-spalinowe. Pomiędzy ich obudową a rurą spalinową jest wolna przestrzeń umożliwiająca doprowadzenie zewnętrznego powietrza do komory spalania w kotle. Część odprowadzanego ze spalinami ciepła zostaje tym samym przekazana do powietrza, zasilającego palnik kotła.
To rozwiązanie podnosi efektywność energetyczną całego systemu grzewczego, ponieważ powietrze dostarczane do spalania jest wstępnie podgrzane. Dodatkowo eliminuje się problem zbyt dużego obniżenia temperatury w pomieszczeniu, w którym stoi kocioł – nie pobiera on bowiem powietrza z otoczenia, lecz z zewnątrz budynku.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze systemu kominowego?
Dopasowanie do urządzenia grzewczego
Dokonując takiego wyboru, należy pamiętać, że system kominowy dobiera się do urządzenia grzewczego. Oczywiście nie ma to takiego znaczenia w przypadku systemów uniwersalnych. Trzeba jednak sprawdzić parametry techniczne kotła – jego moc, średnicę przyłącza spalinowego, temperaturę spalin oraz typ paliwa. Tylko wtedy można mieć pewność, że komin będzie współpracował z kotłem w sposób optymalny.
Praca na mokro a praca na sucho
Trzeba też zwrócić uwagę na charakter pracy komina – czy będzie on pracował na mokro czy na sucho. Jeśli na każdym odcinku komina temperatura spalin jest wyższa niż 40–60 stopni Celsjusza, wówczas mamy do czynienia z pracą na sucho. W takich warunkach łatwo użytkować system kominowy, nie można tylko zapomnieć o jego regularnym czyszczeniu i kontrolach kominiarskich.
Praca na mokro ma miejsce, gdy temperatura w kominie spada poniżej 60 stopni Celsjusza, w następstwie czego para wodna ulega kondensacji, wchodząc w reakcję z innymi związkami chemicznymi zawartymi w spalinach. To prowadzi do powstawania kwasów. Dlatego do pracy na mokro trzeba wybrać system kominowy wykonany z materiałów odpornych na korozję – najczęściej stosuje się tu stal kwasoodporną lub kamionkę certyfikowaną do pracy w środowisku kwaśnym.
Wysokość i średnica przewodu kominowego
Kolejnym parametrem jest wysokość komina. Musi ona zapewnić odpowiedni ciąg, co bezpośrednio wpływa na sprawność spalania i bezpieczeństwo. Zbyt niski komin nie wytworzy dostatecznego podciśnienia, zbyt wysoki może generować nadmierny ciąg, co prowadzi do strat energii.
Średnica przewodu również nie jest przypadkowa – powinna być dokładnie dobrana do mocy kotła. Zbyt wąski przekrój ogranicza przepływ spalin i może prowadzić do zatorów, zbyt szeroki obniża temperaturę spalin i sprzyja kondensacji pary wodnej.
Lokalizacja i warunki montażu
Warto także przemyśleć lokalizację komina. Prowadzenie go wewnątrz budynku zapewnia lepsze warunki termiczne i ogranicza ryzyko kondensacji, ale wymaga odpowiedniego przejścia przez stropy i dach. Komin zewnętrzny jest łatwiejszy w montażu, lecz narażony na wahania temperatury i wymaga dodatkowej izolacji.
Przy wyborze systemu kominowego dobrze jest zasięgnąć opinii specjalisty – instalatora lub projektanta instalacji grzewczych. Profesjonalne doradztwo pozwoli uniknąć kosztownych błędów i zapewni długoletnią, bezpieczną eksploatację całego systemu.