Ile kosztuje kredyt? Co składa się na koszt kredytu?

Jak wiadomo, nikt nie dostanie kredytu za darmo – zarówno bank, jak i każda inna instytucja finansowa musi na tym interesie zarobić. Co za tym idzie, z zobowiązaniem tym wiążą się pewne koszty, które ponosimy w trakcie jego spłacania. Jakie konkretnie? Ile może kosztować kredyt i jakie elementy się na to składają?

• Jak policzyć wydatki związane z pożyczką?
• Z czego wynikają odsetki od zobowiązania?
• Dodatkowe opłaty w umowie kredytowej
• Sumaryczne koszty zobowiązania
• Rzadziej spotykane obciążenia finansowe

Jak policzyć wydatki związane z pożyczką?

Żaden bank nie udzieli nam kredytowania za darmo – wręcz pewnym wymogiem jest stosowanie określonych opłat nakładanych na przyszłego kredytobiorcę. Wbrew pozorom nie zaliczają się do tego wyłącznie odsetki, a sam skład kosztów może się różnić w zależności od kombinacji poszczególnych składników. Z tego powodu w różnych instytucjach wydatki związane z zobowiązaniem mogą wyglądać odmiennie, nawet jeżeli na pierwszy rzut oka oferty wydają się zbliżone.

Żeby przyjrzeć się bliżej, ile będzie kosztował kredyt, warto skorzystać z kalkulatora kredytowego, jak ten dostępny na: https://www.17bankow.com/kalkulator-kredytowy. Narzędzie uwzględnia aktualne oferty banków i wylicza koszty na podstawie dostępnych danych, dając ogólny pogląd na spodziewane wydatki. Oczywiście są to obliczenia orientacyjne – finalna cena zależy od indywidualnej sytuacji kredytobiorcy, jego zdolności kredytowej oraz wybranego produktu finansowego.

Z czego wynikają odsetki od zobowiązania?

Spłacając regularnie raty kredytu gotówkowego, oddajemy nie tylko pożyczony kapitał, ale też naliczone z tego tytułu odsetki. Warto zrozumieć, co kryje się pod tym pojęciem. Są one wyliczane na podstawie wyznaczonego oprocentowania, które składa się z dwóch elementów – stawki bazowej WIBOR ustalanej na podstawie stopy referencyjnej oraz marży banku. Ta druga wielkość odzwierciedla politykę cenową danej instytucji oraz ocenę ryzyka związanego z konkretnym klientem.

Na wysokość odsetek wpływa także okres kredytowania. Im dłuższy czas spłaty, tym większa suma odsetek – nawet przy niższej wysokości pojedynczej raty. Z kolei wybór rodzaju rat (malejących, równych lub rosnących) determinuje rozkład odsetek w czasie: przy ratach malejących większość odsetek spłacamy w początkowych latach, przy równych rozkład jest bardziej jednostajny.

Dodatkowe opłaty w umowie kredytowej

Rzecz jasna nie tylko odsetki liczą się przy obliczaniu kosztów zobowiązania. Zaliczyć do tego należy także wszystkie działania związane z obsługą bankową, a za te także trzeba zapłacić. Opłata za rozpatrzenie wniosku, opłata przygotowawcza oraz prowizja za udzielenie kredytu to tylko kilka przykładów. W niektórych bankach występuje także opłata za wcześniejszą ocenę zdolności kredytowej lub sporządzenie indywidualnej oferty.

Niemało kosztować może także dodatkowe ubezpieczenie – wprawdzie nie jest ono bezwzględnie wymagane w każdym przypadku, bywa jednak czasem warunkiem uzyskania finansowania lub korzystniejszego oprocentowania. Ubezpieczenie na życie i utratę zdolności do pracy, ubezpieczenie od utraty pracy czy ubezpieczenie nieruchomości stanowiącej zabezpieczenie kredytu hipotecznego to koszty powtarzalne, naliczane najczęściej miesięcznie lub rocznie i dopisywane do raty.

Inne opłaty operacyjne

Do kosztów obsługi należy również doliczyć:

• opłatę za prowadzenie rachunku kredytowego (jeśli bank ją stosuje)
• opłatę za wydanie zaświadczeń lub informacji kredytowych
• koszty wyceny nieruchomości przy kredycie hipotecznym
• koszty notarialne oraz wpis do księgi wieczystej
• opłatę za zmianę warunków umowy (np. restrukturyzacja, wakacje kredytowe)

Sumaryczne koszty zobowiązania

Obliczenie całkowitego kosztu kredytu może nie być łatwe, ponieważ składa się na to wiele różnych czynników i nawet znając dokładny wzór, będzie to kłopotliwe. O takie szczegóły warto zapytać w banku, gdzie obowiązkiem pracowników jest podanie wszystkich składników będących częścią opłat kredytowych oraz przedstawienie symulacji rzeczywistych kosztów. Można także wykorzystać do tego celu wspomniany wyżej kalkulator kredytowy, który co prawda nie podaje dokładnych wyliczeń, ale pozwala na szybką orientację w zakresie wydatków w sposób mocno zbliżony do rzeczywistości.

Wskaźnik RRSO

Przy porównywaniu ofert kredytowych przydatny jest wskaźnik Rzeczywistej Rocznej Stopy Oprocentowania (RRSO). Uwzględnia on wszystkie obowiązkowe koszty związane z kredytem – od prowizji i ubezpieczeń po odsetki i opłaty dodatkowe. Dzięki temu można porównać oferty różnych banków na jednolitej podstawie, bez konieczności własnoręcznego sumowania poszczególnych składników.

Warto jednak pamiętać, że RRSO podawane w materiałach marketingowych to wartość szacunkowa oparta na modelowym kredytobiorcy. Rzeczywiste RRSO może się różnić w zależności od przyjętych założeń, kwoty i okresu kredytowania.

Rzadziej spotykane obciążenia finansowe

Warto tutaj wspomnieć jeszcze o innych kwestiach, które dość rzadko są poruszane, ale które mogą mieć duży wpływ na koszty kredytu. Chodzi tutaj przede wszystkim o działania podejmowane w późniejszym czasie, jak choćby przewalutowanie kredytu czy chęć wcześniejszej spłaty zobowiązania. Część umów przewiduje za to dodatkowe opłaty, dlatego warto czytać dokładnie warunki, by dowiedzieć się, jak to wygląda i czy są naliczane za to opłaty dodatkowe oraz w jakiej wysokości.

Przewalutowanie i konsolidacja

Przewalutowanie zobowiązania zaciągniętego w walucie obcej (np. frank szwajcarski) na złotówki wiąże się zwykle z opłatą administracyjną oraz kosztami związanymi z przeliczeniem salda według kursu bankowego. W niektórych przypadkach może być też wymagana nowa wycena nieruchomości stanowiącej zabezpieczenie.

Podobnie działa konsolidacja kredytów – połączenie kilku zobowiązań w jedno może wiązać się z opłatą przygotowawczą oraz prowizją za udzielenie nowego kredytu. Z drugiej strony może to obniżyć miesięczne obciążenia i uprościć zarządzanie długiem.

Opłaty karne i kary umowne

Przy naruszeniu warunków umowy (np. opóźnieniu w spłacie raty) bank może naliczyć odsetki karne lub opłatę za monit. Wysokość tych opłat jest określona w umowie i taryfie prowizji i opłat danego banku. W skrajnych przypadkach – przy długotrwałym braku spłat – koszty mogą objąć również działania windykacyjne lub koszty sądowe związane z egzekucją należności.

Przed podpisaniem umowy warto również sprawdzić warunki rezygnacji z kredytu już po jego uruchomieniu. Niektóre banki przewidują okres, w którym można zwrócić środki bez konsekwencji, inne naliczają opłatę proporcjonalną do wykorzystanego okresu.