2005 rok to pamiętna data w polskich bankach. Właśnie wtedy na skutek wielu czynników, takich jak wzbogacenie się społeczeństwa czy łagodne wymogi banków co do udzielania kredytów, popularność zyskały kredyty udzielane we frankach szwajcarskich. Późniejsza zmiana warunków na rynku finansowym sprawiła, że wielu kredytobiorców aktualnie ma problem ze spłatą swojego zadłużenia. Jak sobie z tym radzić?
- Czym jest unieważnienie umowy kredytu?
- Czy unieważnienie umowy kredytu się opłaca?
- Na czym polega odfrankowienie?
- Czy odfrankowienie jest korzystne?
Istota unieważnienia umowy kredytowej
Pierwszą z możliwości poradzenia sobie ze spłatą kredytu we frankach jest unieważnienie umowy kredytowej. Proces ten może być zrealizowany dla dwóch typów zobowiązań: kredytów indeksowanych do waluty obcej (udzielony i wypłacony w złotówkach, ale waloryzowany do kursu franka – każda kolejna rata przeliczana jest zgodnie z aktualnym kursem) oraz denominowanych (kredyt wypłacony był w złotówkach, ale kwota kredytu w umowie wyrażona jest we frankach).
Skutkiem unieważnienia kredytu jest uznanie, że umowa kredytowa pomiędzy kredytobiorcą a bankiem nigdy nie została podpisana. Kredytobiorca musi zwrócić bankowi taką kwotę, jaką otrzymał podczas zawierania umowy, a bank oddaje kredytobiorcy wszystkie wpłacone przez czas trwania umowy kredytowej środki. Wraz z unieważnieniem umowy kredytowej ważność tracą zapisy dotyczące wszystkich dodatkowych umów – zabezpieczeń kredytu czy ubezpieczeń.
Dla wielu osób procedury mogą wydawać się bardzo trudne, dlatego warto przeprowadzić unieważnienie umowy kredytu z pomocą radcy prawnego.
Opłacalność unieważnienia umowy – korzyści i zagrożenia
Uważa się, że unieważnienie umowy kredytowej jest korzystne zarówno dla banku, jak i frankowicza. Warto jednak pamiętać, że w postępowaniu sądowym mogą być brane pod uwagę dwie teorie: salda lub dwóch kondygnacji. Pierwsza z nich uwzględnia korzyść banku, druga stawia na korzyść kredytobiorcy.
Ponadto unieważnienie umowy kredytowej otwiera bankom drogę do pozywania kredytobiorcy w celu odzyskania części środków, które zostały mu zwrócone – zwłaszcza w przypadku wykorzystania przez sąd teorii dwóch kondygnacji. Warto także pamiętać, że w przypadku niespłacenia całości kredytu przed zakończeniem postępowania sąd może wymagać natychmiastowej spłaty zaległych zobowiązań względem wierzyciela.
Wielu prawników uważa, że odfrankowienie jest dużo korzystniejszą opcją dla kredytobiorcy. Kwestia składowych kosztów kredytu nabiera szczególnego znaczenia przy porównywaniu obu metod rozwiązania problemu frankowego.
Mechanizm odfrankowienia kredytu
Odfrankowienie również jest procedurą przeprowadzaną dla kredytów indeksowanych do waluty obcej oraz denominowanych. Związane jest z obaleniem znajdujących się w umowach kredytowych klauzul niedozwolonych dotyczących przeliczeń pomiędzy złotówkami i frankami szwajcarskimi.
Zapisy te zostają usunięte, jednak dozwolone klauzule w umowie wciąż obowiązują. Kredytobiorca dalej ma obowiązek ratalnej spłaty kwoty kredytu, z tym że dług jest określony w walucie polskiej. Rata kredytu ustalana jest w odniesieniu do rodzimej waluty, ponadto całe zobowiązanie traktuje się jako wypłacone i rozliczane w złotówkach od początku trwania umowy.
Korzyści wynikające z odfrankowienia
Jak określono wcześniej, odfrankowienie obejmuje zarówno przyszłe, jak i przeszłe raty zobowiązania. Z tego tytułu kredytobiorca może złożyć wniosek o zwrócenie przez bank dokonanych nadpłat wynikających z przewalutowania kwoty kredytu (w złotówkach) lub o zmniejszenie o nią salda kredytu.
Eksperci informują, że zmiana kredytu frankowego na złotówkowy jest bardzo korzystna dla kredytobiorcy w czasie, gdy spada wartość franka szwajcarskiego w stosunku do złotówki, dodatkowo prognozowany powinien być wzrost jego kursu. W przypadku odfrankowienia obydwie strony unikają wspomnianych wcześniej kolejnych procesów, które mogą pojawić się w przypadku umarzania umowy kredytowej.